اگر تصور کردهاید باید حدود ۵ میلیارد سال منتظر بمانیم تا زمین دیگر قابل سکونت نباشد، یک خبر بدتر وجود دارد. حیات روی زمین احتمالاً بسیار زودتر از رسیدن خورشید به مرحله غول سرخ با مشکل جدی مواجه خواهد شد.
کهکشان ما در گذشته رویدادهای پرتنشی از جمله ادغام کهکشانهای دیگر را در دل خود تجربه کرده است. اینک کشف جدید تلسکوپ فضایی هابل نشان میدهد که راه شیری در حدود ۱۲ میلیارد سال پیش، یک کهکشان کوتوله را نیز بلعیده است.
واضحترین تصاویر خورشید که تاکنون توسط تلسکوپ قدرتمند خورشیدی اینویه ثبت شدهاند، جزئیات بیسابقهای از سطح مرئی ستاره ما را فاش کرده و ممکن است به حل معمای چندین دههای از فیزیک خورشیدی کمک کنند.
پیشبینی شده بود که این قطعه با سرعت هشت هزار و ۶۹۰ کیلومتر در ساعت به دهانهٔ اینشتین در لبهٔ غربی ماه برخورد کند؛ منطقهای که مشاهده آن از زمین اغلب دشوار است.
شاید بسیاری درکی از برخورد سیارکها نداشته باشند و نمیدانند اگر سیارک به جایی برخورد کند دقیقا چه اتفاقاتی میتواند بیفتد. سیارکی که ۶۶ میلیون سال پیش باعث انقراض بزرگ پایان دوره کرتاسه شد (همان رویدادی که به نابودی دایناسورهای غیرپرنده انجامید) احتمالاً حدود ۱۰ تا ۱۵ کیلومتر قطر داشت؛ یعنی تقریباً هماندازه یک شهر کوچک. حالا در این متن به این پرسش میپردازیم که اگر سیارکی به طول ۴۳۵ متر (در برابر سیارک چیکشولوب یک سنگریزه فضایی محسوب میشود) به کویر لوت برخورد کند دقیقا چه اتفاقی در ایران خواهد افتاد؟ آیا باید منتظر یک فاجعه ملی باشیم؟ برای پاسخ به این پرسش ادامه مطلب را بخوانید.
ماه، تنها قمر طبیعی زمین، در فاصله میانگین حدود ۳۸۴ هزار کیلومتری از سیاره ما قرار دارد و سطح آن سرشار از دهانههای برخوردی، رشتهکوهها، دشتهای گدازهای و شکافهایی است که هر کدام روایتگر میلیاردها سال تاریخ منظومه شمسی هستند.
در منظومه شمسی و فراتر از آن، باران فقط آب نیست. در سیاراتی مانند مشتری و زحل احتمال بارش الماس وجود دارد، در سیارات داغ باران فلزات مذاب رخ میدهد و در جهانهای دیگر حتی شیشه یا سنگ میبارد. این پدیدهها نشان میدهند شرایط افراطی کیهانی میتوانند بارشهایی کاملاً متفاوت ایجاد کنند.
فضا فقط بیبو نیست، بلکه محیطی «ضد بو» است که در آن زنجیره ادراک بویایی انسان از هم میپاشد. نبود انتقال مولکولی و ناهماهنگی مغز با شرایط خلأ باعث میشود بو شکل نگیرد یا قابل تفسیر نباشد و تجربه بویایی عملاً در سطح عصبی حذف شود.
سیگار کشیدن در فضا بهدلیل نبود محیط باز، خطر آتشسوزی، تولید دود سمی و آسیب به سیستمهای حیاتی فضاپیما کاملاً غیرممکن است. دود در بیوزنی پراکنده نمیشود و در سیستم تهویه باقی میماند. فضانوردان بهجای سیگار از روشهای کنترل استرس و درمانهای جایگزین نیکوتین تحت نظارت پزشکی استفاده میکنند.
این سیاهچاله که «کمان آ*» (*Sagittarius A) نام دارد، سرنوشت و تکامل کهکشان ما را کنترل میکند. اکنون، اما ثبت دقیقترین و عمیقترین تصویر تاریخ از این منطقه، دیدگاهی کاملا جدید از یک باد باستانی با قدمت ۲۰ هزار سال را در اختیار دانشمندان قرار داده است.