راز بقا: آیا میدانستید که اجداد قدیمی ما روزگاری چهار چشم داشتند؟ بله، درست شنیدید! فسیلهای نیم میلیارد ساله کشف شده در چین نشان میدهند که قدیمیترین مهرهداران شناختهشده، موجوداتی کوچک و نرمتن بودند که برای زنده ماندن در اقیانوسهای باستانی مجهز به دو جفت چشم بودهاند. این یافته جذاب، نه تنها ما را به دنیای شگفتانگیز کامبرین میبرد، بلکه تصویر تازهای از تکامل اولیه مهرهداران ارائه میدهد.
به گزارش راز بقا، این موجودات باستانی که میلوکونمینگیدها نامیده میشوند، حدود ۵۱۸ میلیون سال پیش زندگی میکردند. دوره کامبرین، زمانی است که شکارچیان بزرگ تازه در اقیانوسها ظاهر شده بودند و زندگی موجودات کوچک و نرمتن را پرخطر میکردند. در چنین شرایطی، داشتن چهار چشم به این موجودات اجازه میداد که میدان دید وسیعتری داشته باشند و بهتر بتوانند از خطر فرار کنند. تصور کنید یک موجود کوچک، نرم و کشدار، با چهار چشم بزرگ و کوچک، در اقیانوسهای باستانی شناور است و از شکارچیان اجتناب میکند واقعاً صحنهای جذاب و بامزه!

محققان فسیلهایی از دو گونه از میلوکونمینگیدها پیدا کردند:
هایکوییچتیس ارسایکوننسیس
یک گونه نامعلوم دیگر
در این فسیلها، دو چشم بزرگ در دو طرف سر و دو چشم کوچک در مرکز سر مشاهده شد. نکته جالب این است که چشمهای کوچک نیز کاملاً کارآمد بودند و قادر به تشکیل تصویر بودند، درست مانند چشمهای بزرگ. این بدان معناست که اجداد ما در نگاه و بینایی بسیار پیشرفتهتر از آنچه تصور میکردیم، بودهاند. تیم تحقیق برای تأیید این یافتهها از میکروسکوپهای قوی و تحلیلهای شیمیایی استفاده کردند تا ساختار دقیق چشمها را بررسی کنند.
دو چشم کوچک در مرکز سر شبیه به آن چیزی است که در برخی حیوانات مدرن به نام «چشم آهیانهای» یا چشم سوم دیده میشود. این چشم به غدهای به نام غده صنوبری مرتبط است. در انسان و بیشتر مهرهداران، این غده در مغز قرار دارد و هورمون ملاتونین تولید میکند که به تنظیم خواب کمک میکند. اما نیم میلیارد سال پیش، پیشساز این غده نه برای خواب، بلکه برای دیدن و فرار از شکارچیان استفاده میشد. در واقع، چشم سوم اولیه میتوانست بهعنوان یک چشم واقعی عمل کند و تصویری از محیط ارائه دهد.

این کشف نشان میدهد که اجداد ما موجوداتی هوشیار و بصری بودهاند که با چهار چشم خود، دنیای خطرناک را بهتر میشناختند و زنده میماندند. با گذشت میلیونها سال، برخی از این چشمها تغییر شکل دادند و توانایی دیدن خود را از دست دادند و به غدهای تبدیل شدند که اکنون نقش تنظیم خواب را در حیوانات و انسانها ایفا میکند. این نمونهای جذاب از چگونگی تحول اعضای بدن و عملکرد آنها در طول تکامل است.
این کشف، هم سرگرمکننده و هم علمی است. دیدن موجودی کوچک و کشدار با چهار چشم باعث میشود حس کنجکاوی ما دربارهی تاریخ زندگی برانگیخته شود. همزمان، اطلاعات دقیق علمی دربارهی ساختار چشمها، نحوه تکامل آنها و ارتباط آنها با موجودات زنده امروز، دیدگاه ما را دربارهی تکامل مهرهداران گستردهتر میکند. این موجودات نه تنها بامزه بودند، بلکه نشان میدهند که تکامل میتواند راهحلهای پیچیدهای برای بقا ارائه دهد.

اجداد ما در دوران کامبرین، موجوداتی کوچک، نرم و چهارچشمی بودند که در دنیای پرخطر اقیانوسها زندگی میکردند. دو چشم بزرگ آنها برای دیدن محیط و دو چشم کوچک مرکزی، که بعدها به چشم سوم و غده صنوبری تبدیل شد، به آنها کمک میکرد تا از شکارچیان فرار کنند و زنده بمانند. این داستان، نمونهای جذاب و ملموس از هوش طبیعت و پیچیدگی تکامل است.
دیدن چنین موجودات بامزهای، ما را یادآوری میکند که تکامل همیشه خلاقانه و گاهی هم کمی عجیب و بامزه عمل میکند. اجداد ما، با چهار چشم کوچک و بزرگشان، نمونهای از این خلاقیت و هوشیاری طبیعت هستند.