تاریخ

لینا مندونی، وزیر فرهنگ یونان، در بیانیه‌ای اعلام کرد: «تپه کاستا یک بنای یادبود منحصر‌به‌فرد و مجلل مقدونی است که با تکمیل کار بازسازی هندسی و همچنین نمایان شدن کل حصار، اکنون به وضوح اهمیت تاریخی و ارزش خود را به نمایش گذاشته است.»

فیلم‌ها و مستند‌های پیشاتاریخی مانند «جستجوی آتش» (Quest for Fire)، «همراه با انسان‌های غارنشین» (Walking with Cavemen) و «آلفا» (Alpha) تصاویری علمی و سینمایی از زندگی انسان‌های اولیه و نئاندرتال‌ها ارائه می‌دهند. این آثار با نمایش بقا، تکامل، شکار و روابط انسانی، دنیای خشن و مرموز ماقبل تاریخ را بازسازی می‌کنند.

اگر یک شب در عصر انسان‌های اولیه گیر بیفتی چه می‌شود؟ روایتی علمی و هیجان‌انگیز از بقا، شکارچیان، آتش و ترس در عصر حجر.

پژوهش‌های جدید نشان می‌دهد انسان‌های اولیه و احتمالاً نئاندرتال‌ها رابطه‌ای فراتر از شکار با حیوانات، به‌ویژه گرگ‌ها، داشتند. نخستین سگ‌ها از همزیستی تدریجی با انسان پدید آمدند و نقش‌هایی مانند شکار، محافظت و همراهی اجتماعی داشتند. این ارتباط، یکی از قدیمی‌ترین و مهم‌ترین همکاری‌های تکاملی میان انسان و حیوانات محسوب می‌شود.

انسان‌های اولیه و نئاندرتال‌ها ابرو‌های برجسته‌ای داشتند که احتمالاً به توزیع فشار‌های فکی، نمایش قدرت و ارتباطات اجتماعی کمک می‌کرد. با تکامل انسان مدرن، کوچک شدن فک، تغییر ساختار جمجمه و افزایش تعاملات اجتماعی باعث کاهش این برجستگی‌ها شد و چهره انسان برای بیان احساسات ظریف‌تر تکامل یافت.

نگاهی به تاریخ ایران از ۱۳۰۹ تا ۱۳۸۱ (۱۹۳۰ تا ۲۰۰۲)، سال‌هایی که سال اسب بوده و شاهد نوسازی رضاشاه، اشغال جنگ جهانی دوم، ملی شدن نفت، رشد اقتصادی، انقلاب اسلامی، بازسازی پس از جنگ و چالش‌های هسته‌ای بوده‌اند.

اگر ایران امروز به وسعت هخامنشیان بود، با جمعیت ۲۵۰ تا ۳۰۰ میلیونی، منابع طبیعی بی‌نظیر و قدرت اقتصادی و نظامی فوق‌العاده، چگونه می‌توانست به یک ابرقدرت جهانی تبدیل شود؟

قنات زارچ در یزد، با قدمتی بیش از ۳۰۰۰ سال، به عنوان قدیمی‌ترین و طولانی‌ترین قنات جهان شناخته می‌شود که یک تونل زیرزمینی عظیم برای انتقال آب است. این شاهکار مهندسی باستان، بخش‌هایی از شهر یزد را تحت پوشش دارد و همچنان کارایی خود را حفظ کرده است.

در زیر دره‌های سنگی عمیق بیابان چی‌واوا در جنوب نیومکزیکو، شبکه‌ای از ۱۱۹ غار قرار دارد. این غار‌ها که بخشی از پارک ملی کارلزبد کاورنز هستند، بین چهار تا یازده میلیون سال پیش، بر اثر حل شدن سنگ‌های آهکی به‌وسیله اسید سولفوریک شکل گرفته‌اند.

در عصر یخبندان (پلیستوسن)، ایران با اقلیمی سردتر، اما در بسیاری مناطق مرطوب‌تر مواجه بود. وجود یخچال‌های کوهستانی، علفزار‌ها و دریاچه‌ها، زیستگاه مناسبی برای مگافونا و انسان‌های اولیه مانند نئاندرتال‌ها و انسان خردمند فراهم کرد. ایران به‌عنوان پل مهاجرتی، نقشی مهم در تکامل زیستی و انسانی ایفا کرد.