تاریخ

قلعه ایزدخواست و ماجرای اولین آپارتمان‌های جهان؛ ایرانیان چگونه هزاران سال پیش ساختمان‌هایی چند طبقه روی صخره ساختند؟

قلعه ایزدخواست در استان فارس یکی از شگفت‌انگیزترین نمونه‌های معماری تاریخی ایران است؛ دژی خشتی که بر فراز یک صخره باریک ساخته شده و به‌دلیل محدودیت فضای ساخت، خانه‌های آن به‌صورت فشرده و چندطبقه شکل گرفته‌اند. برخی روایت‌های وایرال در شبکه‌های اجتماعی از قلعه ایزدخواست به‌عنوان «اولین مجتمع آپارتمانی جهان» یاد می‌کنند، اما واقعیت تاریخی پیچیده‌تر است. آنچه مسلم است، این دژ با پیشینه‌ای که بخش‌هایی از آن به دوره ساسانی می‌رسد، نمونه‌ای کم‌نظیر از سکونتگاه عمودی و معماری دفاعی در ایران باستان است؛ جایی که ساکنانش هزاران سال پیش، کمبود زمین را با ساختن خانه‌ها روی یکدیگر حل کرده بودند.

کشف گنجینه‌ای در حومه مسکو؛ مالک سکه‌ها احتمالا از طاعون مرده است

بیش از ۳۵۰ سکه از میان سکه‌های کشف‌شده، از گونه‌هایی هستند که تاکنون ناشناخته بوده‌اند و در ضرابخانه کولومنا ضرب شده‌اند و کارشناسان اکنون در حال مطالعه و شناسایی دقیق این سکه‌ها هستند.

وقتی مردگان خورده می‌شدند؛ انسان‌های باستان در مراسم تدفین آدم‌خواری می‌کردند

پژوهشگران شواهدی را کشف کردند که نشان می‌دهد دست کم حدود ۱۵ هزار سال پیش در بخش‌هایی از اروپا گروه‌هایی از انسان‌ها بقایای افراد مرده را می‌خوردند و این کار به دلایل مختلفی انجام می‌شد و نه برای سیر شدن یا پر کردن شکم. ادامه مطلب را از دست ندهید.

آیا شهر گمشده ۳ هزار ساله مصر پیدا شده است؟ کتیبه‌ رامسس دوم یک معمای ۱۴۰ ساله را دوباره زنده کرد

گاهی همه‌چیز با یک قطعه سنگ شکسته آغاز می‌شود؛ سنگی که شاید هزاران سال زیر خاک بوده و وقتی سرانجام از زمین بیرون می‌آید، یک نام فراموش‌شده را دوباره به زبان می‌آورد. در تابستان ۲۰۲۶، باستان‌شناسان مصری در محوطه باستانی تل ابوصیفی در منطقه قنطره شرق، نزدیک کانال سوئز، به چنین سنگی رسیدند؛ بخشی از یک عَتَبه عظیم ماسه‌سنگی که زمانی بالای ورودی یک سازه قرار داشته است....

چگونه فضولات حیوانات ماقبل تاریخ برای همیشه اکوسیستم‌های زمین را تغییر دادند؟

فضولات حیوانات باستانی شاید در نگاه اول موضوع چندان جذابی به نظر نرسد، اما پژوهشی جدید نشان می‌دهد که همین مواد دفعی ممکن است نقش مهمی در شکل‌گیری و گسترش نخستین اکوسیستم‌های دریایی پیچیده روی زمین داشته باشند.

بازسازی چهره «زیبای لولان»؛ زنی ۳۸۰۰ ساله که به طرز عجیبی بدن او در دل کویر سالم ماند

امروز، بانوی لولان تنها یک مومیایی مشهور نیست؛ او پنجره‌ای به جهانی است که حدود چهار هزار سال پیش در میان بیابان‌های آسیای مرکزی وجود داشت؛ جهانی که بخشی از چهره و لباس مردمش، برخلاف بسیاری از آثار آن دوران، در دل شن و نمک برای ما باقی مانده است.

قدیمی‌ترین پرونده جنایت تاریخ؟ راز اسکلت ۹۰ هزار ساله‌ای که داستان یک حمله مرگبار را فاش کرد

بررسی یک اسکلت ۹۰ هزار ساله نشان می‌دهد شاید یکی از قدیمی‌ترین شواهد خشونت انسانی کشف شده باشد؛ آیا این نخستین پرونده جنایت تاریخ است؟

زمانی که اقیانوس باستانی تتیس، ایران را پوشانده بود چه موجوداتی اینجا زندگی می‌کردند؟

قبل از اینکه به شکل و شمایل کنونی در بیاید یعنی حدود ۱۰۰ تا ۲۰۰ میلیون سال پیش تمام این محیط جغرافیایی زیر آب بود و آنچه اکنون ارتفاعات زاگرس نامیده می‌شود زمانی کف اقیانوس تتیس محسوب می‌شد. حالا پرسش این است که زمانی که دریای تتیس سراسر ایران را پوشانده بود چه موجوداتی در جغرافیای ایران زندگی می‌کردند؟ ادامه مطلب را از دست ندهید.

چکش استخوان فیل ۵۰۰ هزار ساله؛ مدرک جدید نبوغ انسان‌های اولیه کشف شد

باستان‌شناسان در انگلستان چکش استخوانی ۵۰۰ هزار ساله‌ای از استخوان فیل کشف کرده‌اند که قدیمی‌ترین نمونه شناخته‌شده در اروپا است. این ابزار برای تیز کردن ابزار‌های سنگی به کار می‌رفته و نشان می‌دهد انسان‌های اولیه با انتخاب آگاهانه مواد، از مهارت، برنامه‌ریزی و فناوری ابزارسازی بسیار پیشرفته‌ای برخوردار بوده‌اند.

قلعه الموت؛ دژ افسانه‌ای حسن صباح و قلعه حشاشین که پس از ۹ قرن به میراث جهانی یونسکو رسید

سی‌امین اثر ایران با عنوان «دژ الموت و استحکامات دفاعی وابسته به آن» در فهرست میراث جهانی یونسکو ثبت شد؛ رویدادی که بار دیگر نام یکی از مشهورترین قلعه‌های تاریخی ایران را بر سر زبان‌ها انداخت. قلعه الموت؛ دژ افسانه‌ای حسن صباح در قزوین را بشناسید. تاریخچه، موقعیت جغرافیایی، معماری دفاعی، اسماعیلیان، سقوط به دست مغولان و ثبت جهانی یونسکو.
۱