باستان شناسی

باستان شناسی
قلعه ایزدخواست در استان فارس یکی از شگفت‌انگیزترین نمونه‌های معماری تاریخی ایران است؛ دژی خشتی که بر فراز یک صخره باریک ساخته شده و به‌دلیل محدودیت فضای ساخت، خانه‌های آن به‌صورت فشرده و چندطبقه شکل گرفته‌اند. برخی روایت‌های وایرال در شبکه‌های اجتماعی از قلعه ایزدخواست به‌عنوان «اولین مجتمع آپارتمانی جهان» یاد می‌کنند، اما واقعیت تاریخی پیچیده‌تر است. آنچه مسلم است، این دژ با پیشینه‌ای که بخش‌هایی از آن به دوره ساسانی می‌رسد، نمونه‌ای کم‌نظیر از سکونتگاه عمودی و معماری دفاعی در ایران باستان است؛ جایی که ساکنانش هزاران سال پیش، کمبود زمین را با ساختن خانه‌ها روی یکدیگر حل کرده بودند.
کد خبر: ۶۷۰۷    تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۶/۱۶

بیش از ۳۵۰ سکه از میان سکه‌های کشف‌شده، از گونه‌هایی هستند که تاکنون ناشناخته بوده‌اند و در ضرابخانه کولومنا ضرب شده‌اند و کارشناسان اکنون در حال مطالعه و شناسایی دقیق این سکه‌ها هستند.
کد خبر: ۶۶۹۶    تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۶/۱۱

آنچه محققان با اطمینان بیشتری می‌گویند این است که زوشا در ۱۷ تا ۱۹سالگی درگذشته و از خانواده‌ای ثروتمند بوده؛ کنار جمجمه‌اش تکه‌ای ابریشم با نخ‌های طلای ناب و نقره یافته شد، حال آنکه جامه تدفین شاه زیگیسموند سوم و ملکه کنستانس حتی یک نخ طلای خالص هم نداشت.
کد خبر: ۶۶۶۴    تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۶/۰۱

وقتی باستان‌شناسان در سال ۱۹۹۷ زیر کف کلیسای کوچک قلعه استرلینگ در اسکاتلند حفاری کردند، با مجموعه‌ای عجیب از اسکلت‌ها روبه‌رو شدند. دفن انسان‌ها در چنین جایی معمول نبود. در قرون وسطی، مردگان معمولاً در قبرستان کلیساها دفن می‌شدند، نه زیر کف یک کلیسای کوچک در داخل قلعه....
کد خبر: ۶۶۶۱    تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۶/۰۱

گاهی همه‌چیز با یک قطعه سنگ شکسته آغاز می‌شود؛ سنگی که شاید هزاران سال زیر خاک بوده و وقتی سرانجام از زمین بیرون می‌آید، یک نام فراموش‌شده را دوباره به زبان می‌آورد. در تابستان ۲۰۲۶، باستان‌شناسان مصری در محوطه باستانی تل ابوصیفی در منطقه قنطره شرق، نزدیک کانال سوئز، به چنین سنگی رسیدند؛ بخشی از یک عَتَبه عظیم ماسه‌سنگی که زمانی بالای ورودی یک سازه قرار داشته است....
کد خبر: ۶۶۵۹    تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۶/۰۱

فضولات حیوانات باستانی شاید در نگاه اول موضوع چندان جذابی به نظر نرسد، اما پژوهشی جدید نشان می‌دهد که همین مواد دفعی ممکن است نقش مهمی در شکل‌گیری و گسترش نخستین اکوسیستم‌های دریایی پیچیده روی زمین داشته باشند.
کد خبر: ۶۶۳۷    تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۵/۲۱

امروز، بانوی لولان تنها یک مومیایی مشهور نیست؛ او پنجره‌ای به جهانی است که حدود چهار هزار سال پیش در میان بیابان‌های آسیای مرکزی وجود داشت؛ جهانی که بخشی از چهره و لباس مردمش، برخلاف بسیاری از آثار آن دوران، در دل شن و نمک برای ما باقی مانده است.
کد خبر: ۶۶۳۶    تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۵/۲۰

بررسی یک اسکلت ۹۰ هزار ساله نشان می‌دهد شاید یکی از قدیمی‌ترین شواهد خشونت انسانی کشف شده باشد؛ آیا این نخستین پرونده جنایت تاریخ است؟
کد خبر: ۶۵۷۶    تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۵/۱۰

سی‌امین اثر ایران با عنوان «دژ الموت و استحکامات دفاعی وابسته به آن» در فهرست میراث جهانی یونسکو ثبت شد؛ رویدادی که بار دیگر نام یکی از مشهورترین قلعه‌های تاریخی ایران را بر سر زبان‌ها انداخت. قلعه الموت؛ دژ افسانه‌ای حسن صباح در قزوین را بشناسید. تاریخچه، موقعیت جغرافیایی، معماری دفاعی، اسماعیلیان، سقوط به دست مغولان و ثبت جهانی یونسکو.
کد خبر: ۶۵۳۴    تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۵/۰۴

محل کشف این بقایا در محله رانسهوفن قرار دارد. پس از آن که یک دختر در ماه مارس استخوان را پیدا کرد، مادرش پلیس را در جریان گذاشت. بررسی‌های اولیه به سرعت تایید کرد که این استخوان‌ها انسانی است. سپس اداره فدرال آثار تاریخی وارد عمل شد و کاوش‌های باستان‌شناسی آغاز شد.
کد خبر: ۶۵۳۲    تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۵/۰۳

شاید برای بسیاری از مردم سؤال باشد که چرا برخی مقبره‌های باستانی و یا بانا‌های مشهور به صورت کج و مورب ساخته شده‌اند. آیا این کجی به خاطر ضعف‌های مهندسی بوده یا اینکه پشت آن نشانه‌های دیگری نهفته است. پاسخ به این سوال را در ادامه مطلب بخوانید.
کد خبر: ۶۵۱۱    تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۴/۲۹

پاسارگاد-رئیس اداره میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی شهرستان پاسارگاد، از کشف یک محراب تاریخی در جریان عملیات ساماندهی و مرمت کاروانسرای محوطه جهانی پاسارگاد خبر داد.
کد خبر: ۶۴۷۸    تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۴/۲۱

در بین پرندگان بی‌پرواز و منقرض شده هراس‌مرغ ویژگی‌های جالب و عجیبی داشت که میلیون‌ها سال بر سرزمین آمریکای جنوبی حکمرانی می‌کرد و شکارچی رأس بود. این پرنده به «حامل زخم‌ها» و یا حتی «پرنده وحشت» معروف بود و اگرچه نمی‌توانست پرواز کند، اما سرعت بسیار بالایی داشت و می‌توانست با ضربات منقار سنگینش طعمه‌ها را از پای درآورد. ویژگی‌های خاص این پرنده دوره میوسن را در ادامه مطلب بخوانید.
کد خبر: ۶۴۷۷    تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۴/۲۱

گاهی یک اتفاق ساده می‌تواند به کشفی تاریخی تبدیل شود. در ژاپن، عملیات عمرانی معمولی ناگهان به یکی از شگفت‌انگیزترین اکتشافات باستان‌شناسی سال تبدیل شد؛ جایی که هزاران سکه قدیمی از زیر خاک سر برآوردند.
کد خبر: ۶۴۱۸    تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۴/۰۳

لینا مندونی، وزیر فرهنگ یونان، در بیانیه‌ای اعلام کرد: «تپه کاستا یک بنای یادبود منحصر‌به‌فرد و مجلل مقدونی است که با تکمیل کار بازسازی هندسی و همچنین نمایان شدن کل حصار، اکنون به وضوح اهمیت تاریخی و ارزش خود را به نمایش گذاشته است.»
کد خبر: ۶۲۸۸    تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۲/۲۹

نمونه‌های پارچه‌ای که به تازگی از غاری در اورگان آمریکا کشف و تجزیه و تحلیل شده‌اند، نشان می‌دهند که انسان‌ها بیش از ۱۲۰۰۰ سال پیش اقدام به دوختن لباس کرده‌اند.
کد خبر: ۶۱۱۴    تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۱/۲۳

در سال ۱۹۰۸، نفت برای اولین‌بار در خاورمیانه کشف شد؛ زمانی که فواره‌ا‌ی نفتی به ارتفاع ۲۴ متر در مسجد سلیمان در استان خوزستان به هوا پاشید. بار دیگر، منطقه‌ای که با عنوان «گهواره تمدن بشری» شناخته می‌شود، آماده بود تا تاریخ دنیا را تغییر دهد. ریشه‌ی این طلای سیاه که از دل زمین بیرون می‌آید، داستانی بسیار پیچیده‌تر و عمیق‌تر از مسائل سیاسی و فراز و نشیب‌های انسانی دارد.
کد خبر: ۶۱۱۳    تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۱/۱۹

کشفی شگفت‌انگیز در گورستان ۷۰۰۰ ساله سوئد نشان می‌دهد انسان‌های عصر سنگ مردگان خود را با لباس پوست گوزن و تاجی از پر دارکوب دفن می‌کردند؛ یافته‌ای تازه که راز‌های آیین‌های تدفین باستانی را فاش می‌کند و نگاه ما به تاریخ پوشاک انسان را تغییر می‌دهد.
کد خبر: ۶۰۲۹    تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۱/۲۲

پژوهشگران با ترکیب تحلیل لیپید‌های موجود در سفال، شناسایی پروتئین‌ها، داده‌های جانوری و تاریخ‌گذاری رادیو‌کربنی، شواهد محکمی از استفاده از لبنیات در زاگرس در هزاره هفتم پیش از میلاد ارائه کردند
کد خبر: ۶۰۲۶    تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۱۲/۰۶

یک پژوهشگر در آزمایشگاه ویروس‌شناسی دانشگاه پزشکی گرمسیری برای ساخت یک آزمایش تشخیصی جدید کار می‌کند.
کد خبر: ۵۹۸۷    تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۱۱/۲۸