راز بقا – محمد عبادیفر: گورکن آمریکایی (American badger) شاید به اندازه گرگها، خرسها یا شیرهای کوهی مشهور نباشد، اما بدون تردید یکی از غیرمعمولترین و تخصصیترین شکارچیان آمریکای شمالی به شمار میرود.
به گزارش راز بقا، این پستاندار تنومند که در علفزارها، دشتها، مناطق بیابانی و جنگلهای باز ایالات متحده، کانادا و شمال مکزیک زندگی میکند، به شکارچی شگفتانگیزی تبدیل شده که بخش بزرگی از زندگی خود را در زیر زمین میگذراند و رفتارهایش اغلب عجیب و باورنکردنی به نظر میرسند.
در نگاه اول، گورکن آمریکایی حیوانی دستوپاچلفتی و کمی زمخت به نظر میرسد. بدن پهن، پاهای کوتاه، پوزه نوکتیز و چنگالهای بسیار بزرگی دارد که نسبت به اندازه بدنش غیرعادی به نظر میرسند. اما تمام بخشهای بدن این حیوان به شکلی کاملاً هدفمند برای زندگی در زیر سطح زمین تکامل یافتهاند.

یکی از عجیبترین تواناییهای گورکن آمریکایی، سرعت فوقالعاده آن در حفاری است. هنگامی که توسط شکارچیانی مانند کایوت، گرگ یا حتی سگهای اهلی تهدید میشود، میتواند تنها در عرض چند دقیقه خود را در دل خاک پنهان کند.
مشاهدهگران گزارش کردهاند که این حیوان بهگونهای به نظر میرسد که گویی در زمین فرو میرود، در حالی که با قدرت زیادی خاک را به پشت سر خود پرتاب میکند. در برخی موارد، گورکن آنقدر سریع عمل میکند که پیش از واکنش نشان دادن مهاجم، تقریباً بهطور کامل از دید ناپدید میشود.
این مهارت خارقالعاده باعث شده است که گورکن آمریکایی یکی از سریعترین پستانداران حفار آمریکای شمالی باشد.
چنگالهای جلویی آن که میتوانند تا حدود پنج سانتیمتر طول داشته باشند، مانند بیلهای مکانیکی کوچک عمل میکنند. این چنگالها در کنار عضلات قدرتمند شانه، به حیوان اجازه میدهند تا خاکهای فشرده را با سرعتی شگفتانگیز بشکافد.
برخلاف بسیاری از شکارچیان که منتظر خروج طعمه از مخفیگاه میمانند، گورکن آمریکایی رویکردی بسیار تهاجمیتر دارد. این حیوان بهطور مرتب وارد شبکه تونلهای زیرزمینی میشود و طعمههای خود را در داخل خانههایشان تعقیب میکند.
رژیم غذایی آن عمدتاً از سنجابهای زمینی، سگهای دشتی، موشهای جیبی، موشها و سایر جوندگان تشکیل شده است. هنگامی که یک لانه فعال را شناسایی میکند، ممکن است چندین ورودی جدید حفر کند تا راههای فرار احتمالی را ببندد و طعمه را به دام بیندازد.
همین شیوه شکار بیوقفه، گورکن آمریکایی را به یکی از کارآمدترین شکارچیان زیرزمینی آمریکای شمالی تبدیل کرده است.
شاید عجیبترین واقعیت درباره گورکن آمریکایی، همکاری غیرمنتظره آن با کایوتها باشد.
با اینکه هر دو گونه از طعمههای مشابه تغذیه میکنند و میتوانند رقیب یکدیگر باشند، دانشمندان بارها مشاهده کردهاند که آنها بهصورت مشترک شکار میکنند. این همکاری معمولاً هنگام شکار سنجابهای زمینی رخ میدهد.
کایوت در سطح زمین کمین میکند، در حالی که گورکن در زیر زمین حفاری انجام میدهد. اگر جونده از یکی از خروجیها فرار کند، کایوت آن را شکار میکند و اگر در زیر زمین باقی بماند، گورکن آن را به دام میاندازد.
این اتحاد موقت، شانس موفقیت شکار را برای هر دو حیوان افزایش میدهد و یکی از جذابترین نمونههای همکاری میان دو گونه متفاوت در آمریکای شمالی محسوب میشود.

گورکنهای آمریکایی حیواناتی بسیار مستقل هستند. برخلاف گرگها، شیرها یا سگهای وحشی، بیشتر عمر خود را بهتنهایی سپری میکنند.
هر گورکن ممکن است قلمرو بزرگی در اختیار داشته باشد و فقط در فصل جفتگیری به دنبال همراه بگردد. در سایر مواقع، آنها ترجیح میدهند تنها باشند و از تعاملهای غیرضروری با سایر گورکنها اجتناب کنند.
این سبک زندگی انفرادی به آنها کمک میکند تا در محیطهایی که منابع غذایی متغیر هستند، رقابت کمتری بر سر غذا داشته باشند.
یکی دیگر از رفتارهای عجیب گورکن آمریکایی، عادت آن به جابهجایی مداوم میان لانههای مختلف است.
این حیوان بهندرت خانه دائمی میسازد. در عوض، لانههای موقتی ایجاد میکند و ممکن است تنها پس از یک یا دو روز آنها را ترک کند. یک گورکن در طول یک سال میتواند از دهها لانه مختلف استفاده کند.
این جابهجاییهای مداوم معمولاً به میزان دسترسی به طعمه، شرایط آبوهوایی و مسائل امنیتی بستگی دارد.
با وجود اینکه جثه گورکن آمریکایی از گرگها یا شیرهای کوهی بسیار کوچکتر است، این حیوان به شجاعت و بیباکی شهرت دارد.
اگر در گوشهای گیر بیفتد، بدون تردید از خود در برابر حیواناتی که چندین برابر بزرگتر از خودش هستند دفاع میکند. پوست ضخیم و شل اطراف گردن و شانههایش مانند یک زره طبیعی عمل میکند.
شگفتانگیزتر اینکه، گورکن میتواند بدن خود را درون این پوست شل بچرخاند و حتی زمانی که مهاجم تصور میکند او را کاملاً مهار کرده است، ناگهان برگردد و حمله کند.

گورکن آمریکایی عمدتاً حیوانی شبگرد است و بیشتر فعالیتهای خود را پس از غروب آفتاب انجام میدهد. البته در مناطق دورافتاده که حضور انسان کمتر است، ممکن است در طول روز نیز دیده شود.
بینایی این حیوان چندان قوی نیست، اما در عوض از شنوایی بسیار خوب و حس بویایی فوقالعادهای برخوردار است که به آن کمک میکند حرکت طعمهها را در زیر خاک تشخیص دهد.
از آنجا که بخش زیادی از زمان خود را زیر زمین میگذراند و از مناطق پرجمعیت دوری میکند، انسانها بهندرت با این حیوان روبهرو میشوند.
گورکن آمریکایی ثابت میکند که همه شکارچیان قدرتمند طبیعت در آسمان پرواز نمیکنند یا در دشتها با سرعت نمیدوند. برخی از آنها در دنیایی نامرئی، درست زیر پای ما، فرمانروایی میکنند.
این پستاندار شگفتانگیز با توانایی خارقالعاده در حفاری، همکاری عجیب با کایوتها، جابهجایی مداوم میان لانهها و روحیه بیباک خود، یکی از عجیبترین و تحسینبرانگیزترین جانوران آمریکای شمالی به شمار میرود؛ پادشاهی پنهان که بر قلمروی اسرارآمیز زیر زمین حکومت میکند.