راز بقا: پژوهشگران برای نخستینبار گونهای منقرضشده از دوزیستان عصر یخبندان را در گودالهای قیر لا برئا در لسآنجلس شناسایی کردهاند؛ وزغی که نام علمی Spea labreae برای آن انتخاب شده است.
این کشف اگرچه در مقایسه با ماموتها و گربههای دندانخنجری که شهرت گودالهای قیر لا برئا را رقم زدهاند، چندان چشمگیر به نظر نمیرسد، اما اهمیت علمی زیادی دارد. این وزغ کوچک میتواند اطلاعات تازهای دربارهٔ شرایط اقلیمی و محیطزیستی لسآنجلس در پایان آخرین عصر یخبندان در اختیار دانشمندان قرار دهد.
گونهٔ جدید در پژوهشی که در Journal of Vertebrate Paleontology منتشر شده، معرفی شده است. نکتهٔ جالب اینجاست که تنها یک دوزیست منقرضشدهٔ دیگر از دورهٔ پلیستوسن در آمریکای شمالی تاکنون شناسایی شده بود؛ یک قورباغهٔ درختی که در فلوریدا کشف شده است.
آلبرتو کروز، نویسندهٔ اصلی پژوهش، در ابتدا به دنبال کشف گونهای جدید نبود. او زمانی که بهعنوان پژوهشگر پسادکتری در لا برئا مشغول بررسی مجموعهٔ کمترمطالعهشدهٔ خزندگان و دوزیستان بود، متوجه ویژگیهای غیرعادی در برخی استخوانها شد.
کروز در ابتدا تصور میکرد این تفاوتها ممکن است نتیجهٔ بیماری یا آسیبدیدگی حیوان در طول زندگیاش باشد؛ یعنی نوعی عارضهٔ دیرینآسیبشناختی، نه نشانهٔ یک گونهٔ جدید.
اما مقایسهٔ دقیقتر استخوانها با نمونههای امروزی وزغهای حفار نشان داد که با چیزی بسیار مهمتر روبهرو هستند.
او پس از بررسی تعداد زیادی نمونه سرانجام به این نتیجه رسید که این بقایا متعلق به گونهای ناشناخته است. نکتهٔ شگفتانگیز این بود که بخشی از این نمونهها از دههٔ ۱۹۵۰ در مجموعههای موزه نگهداری میشدند.
کروز میگوید این موضوع نشان میدهد که حتی پس از حدود یک قرن کاوش و پژوهش در لا برئا، هنوز ممکن است یافتههای مهمی در میان نمونههای قدیمی پنهان مانده باشند.

اهمیت این کشف فقط به شناسایی یک گونهٔ منقرضشده محدود نمیشود. دوزیستان میتوانند بهعنوان شاخصهای بسیار حساسی برای بازسازی شرایط اقلیمی گذشته عمل کنند.
قورباغهها، وزغها و سمندرها معمولاً در طول زندگی خود مسافت زیادی جابهجا نمیشوند و نسبت به تغییرات محیطی بسیار حساساند. بنابراین، حضور یا ناپدیدشدن آنها در یک منطقه میتواند سرنخهایی دربارهٔ تغییرات آبوهوا و زیستگاه در مقیاس محلی ارائه کند.
تغییر دما، پوشش گیاهی و میزان رطوبت میتواند مستقیماً بر زندگی این جانوران اثر بگذارد. به همین دلیل، فسیلهای دوزیستان برای دیرینبومشناسان ارزش ویژهای دارند.
استخوانهای دوزیستان نیز بسیار ظریفاند و به همین دلیل، بقایای آنها بهندرت در فسیلها باقی میماند. محیط خاص گودالهای قیر لا برئا، که بقایای جانوران را در آسفالت طبیعی به دام انداخته و حفظ کرده است، فرصتی استثنایی برای مطالعهٔ این جانوران فراهم کرده است.
پژوهشگران حتی احتمال میدهند که گونههای منقرضشدهٔ بیشتری از دوزیستان و خزندگان در گذشته وجود داشتهاند که بقایای ظریفشان هرگز وارد فسیلها نشده است.
کروز برای شناسایی Spea labreae استخوانهای دوزیستان موجود در مجموعهٔ لا برئا را با دقت بررسی کرد؛ مجموعهای که نزدیک به ۳۰ سال بود ارزیابی جامعی روی آن انجام نشده بود.
او شکل و اندازهٔ استخوانها را بررسی و آنها را با حدود ۸۰ نمونهٔ امروزی از مجموعههای خزندهشناسی موزهٔ تاریخ طبیعی شهرستان لسآنجلس و موزهٔ جانورشناسی مهرهداران دانشگاه کالیفرنیا، برکلی، مقایسه کرد.
یکی از مهمترین نمونهها، استخوان ناقص ساکرو-اوروستایل است؛ بخشی از ستون مهرهای در انتهای بدن که به لگن متصل میشود. این استخوان بهعنوان نمونهٔ تیپ یا هولوتایپ برای توصیف گونهٔ جدید انتخاب شده است.
این پژوهش تنها به کشف Spea labreae محدود نیست. دانشمندان همچنین نخستین شواهد حضور جنس Rhinophrynus، یا وزغ حفار مکزیکی، را در جنوبغربی ایالات متحده شناسایی کردهاند. این جانور امروزه دیگر در لسآنجلس زندگی نمیکند و نزدیکترین جمعیتهای کنونی آن در جنوب مکزیک، حدود ۲۵۰۰ کیلومتر دورتر قرار دارند.
این تغییر چشمگیر در پراکنش جغرافیایی، در کنار انقراض Spea labreae، تصویری پیچیدهتر از تغییرات محیطی در پایان آخرین عصر یخبندان ارائه میکند.
پژوهشگران معتقدند مطالعهٔ این تغییرات فقط برای شناخت گذشته اهمیت ندارد. بررسی واکنش دوزیستان به تغییرات اقلیمی گذشته میتواند به درک بهتر چگونگی واکنش اکوسیستمها به گرمایش اقلیمی امروزی ناشی از فعالیتهای انسانی نیز کمک کند.
از این منظر، وزغ کوچک لا برئا تنها یک گونهٔ منقرضشده نیست؛ بلکه بخشی از یک آرشیو طبیعی است که نشان میدهد تغییر اقلیم چگونه میتواند پراکنش، زیستگاه و سرنوشت گونهها را دگرگون کند. کشف Spea labreae همچنین یادآور نکتهای مهم است: در موزهها و مجموعههای فسیلی، حتی نمونههایی که دههها پیش کشف و ثبت شدهاند، ممکن است هنوز رازهایی ناگشوده در خود داشته باشند.