راز بقا – محمد عبادیفر: گربه جنگلی نروژی (Norwegian Forest Cat) یکی از شگفتانگیزترین نژادهای گربه خانگی در جهان است. این گربه بزرگ و پشمالو که خاستگاه آن کشور نروژ است، ظاهری دارد که انگار مستقیماً از دل افسانههای وایکینگها بیرون آمده است.
به گزارش راز بقا، بسیاری از افراد شیفته ظاهر باشکوه آن میشوند، اما چیزی که این نژاد را واقعاً منحصربهفرد میکند، سازگاریهای عجیب، تاریخچه اسرارآمیز و رفتارهای غیرمعمولی است که آن را از گربههای خانگی معمولی متمایز میکند.
یکی از جالبترین حقایق درباره گربه جنگلی نروژی، ارتباط احتمالی آن با وایکینگهاست. تاریخدانان معتقدند که دریانوردان وایکینگ بیش از هزار سال پیش این گربهها را در کشتیهای خود نگهداری میکردند. وظیفه اصلی آنها شکار موشها و جوندگانی بود که ذخایر غذایی کشتیها را در سفرهای طولانی تهدید میکردند.

اگرچه مدرک قطعی در اینباره وجود ندارد، اما در اسطورهشناسی اسکاندیناوی بارها از گربههای بزرگ و قدرتمند نام برده شده است. گفته میشود الهه «فریا»، الهه عشق، زیبایی و باروری در اساطیر نورس، با ارابهای که دو گربه غولپیکر آن را میکشیدند، سفر میکرد. بسیاری از پژوهشگران معتقدند که این گربههای افسانهای احتمالاً الهامبخش اجداد گربههای جنگلی نروژی امروزی بودهاند.
به همین دلیل، این نژاد را گاهی «گربه وایکینگها» نیز مینامند.
بیشتر گربهها از آب خوششان نمیآید و در صورت خیس شدن به شدت ناراحت میشوند؛ اما گربه جنگلی نروژی دارای پوششی دولایه و بسیار خاص است که برای تحمل زمستانهای سخت اسکاندیناوی تکامل یافته است.
لایه بیرونی موها بلند، روغنی و به طور طبیعی ضدآب است. در زیر آن نیز یک لایه متراکم و پشمی قرار دارد که گرما را در نزدیکی بدن حفظ میکند.
این ترکیب فوقالعاده باعث میشود گربه بتواند در میان برف، باران و شرایط یخزده حرکت کند، بدون آنکه دمای بدنش به شکل خطرناکی کاهش یابد.
تعداد کمی از نژادهای گربه خانگی چنین سیستم عایقبندی طبیعی پیشرفتهای دارند.
در فصل زمستان، موهای این گربه آنقدر متراکم میشوند که ممکن است تقریباً دو برابر اندازه واقعی خود به نظر برسد.
بیشتر گربهها توانایی بالا رفتن از درخت را دارند، اما گربه جنگلی نروژی یک توانایی غیرمعمول دیگر هم دارد؛ این گربه میتواند به صورت سر به پایین از درخت پایین بیاید.
به لطف پنجههای فوقالعاده قدرتمند و پاهای عقبی نیرومند، این حیوان قادر است پاهای خود را بچرخاند و همانند سنجابها از تنه درخت پایین بیاید.
این توانایی در طول قرنها زندگی در جنگلهای انبوه شکل گرفته است؛ جایی که فرار از شکارچیان و شکار پرندگان نیازمند مهارت بالای درختنوردی بود.
بسیاری از صاحبان این گربه متوجه میشوند که حیوان به صورت غریزی به دنبال بلندترین نقطه خانه میگردد؛ از قفسههای کتاب گرفته تا یخچال و حتی میلههای پرده.
اگر یک درخت مخصوص گربه در اختیارش قرار دهید، تقریباً همیشه بالاترین سکو را انتخاب خواهد کرد.

برخلاف بسیاری از گربههای خانگی که در حدود یکسالگی به بلوغ کامل میرسند، گربههای جنگلی نروژی مدت بسیار طولانیتری در دوران نوجوانی باقی میمانند.
این گربههای غولپیکر ممکن است بین چهار تا پنج سال زمان نیاز داشته باشند تا به رشد کامل جسمانی برسند.
در طول این دوره، همچنان عضلات آنها رشد میکند، قفسه سینه پهنتر میشود و یال معروف شبیه شیر در اطراف گردنشان شکل میگیرد.
همین رشد آهسته باعث شده بسیاری از صاحبان آنها را «غولهای مهربان» بنامند.
یکی دیگر از سازگاریهای عجیب این نژاد به پنجههای آن مربوط میشود.
گربه جنگلی نروژی پنجههایی بسیار بزرگ دارد که میان انگشتان آنها دستههای ضخیمی از مو رشد میکند. این موها مانند کفشهای برفی کوچک عمل میکنند و باعث میشوند وزن بدن به شکل یکنواختتری روی برف توزیع شود.
این پوشش اضافی همچنین از بالشتکهای حساس پنجه در برابر سرمای شدید محافظت میکند.
چنین ویژگیای در میان نژادهای گربه خانگی بسیار نادر است و نشان میدهد که این گربه تا چه اندازه با محیط سرد شمال اروپا سازگار شده است.

با وجود اینکه این گربه قرنها توانسته بود زمستانهای سخت اسکاندیناوی را پشت سر بگذارد، اما در قرن بیستم تقریباً از بین رفت.
آمیخته شدن با سایر گربههای خانگی باعث شد جمعیت خالص این نژاد به شدت کاهش پیدا کند. از دهه ۱۹۳۰ میلادی، تلاشهای حفاظتی در نروژ برای نجات این نژاد آغاز شد.
پس از جنگ جهانی دوم، این برنامهها جدیتر شدند؛ زیرا تعداد این گربهها باز هم کاهش یافته بود.
امروزه گربه جنگلی نروژی در سطح بینالمللی به رسمیت شناخته شده است، اما بقای آن تا حد زیادی مدیون برنامههای حفاظتی و تلاش پرورشدهندگان است.
صاحبان این گربه اغلب رفتارهایی را مشاهده میکنند که بیشتر به سگها شباهت دارد.
این گربهها معمولاً اعضای خانواده را از اتاقی به اتاق دیگر دنبال میکنند و دوست دارند در فعالیتهای روزمره حضور داشته باشند.
بسیاری از آنها میتوانند ترفندهای مختلف یاد بگیرند، بازی «پرتاب و آوردن» انجام دهند و حتی با قلاده راه بروند.
با این حال، برخلاف برخی نژادهای اجتماعی دیگر، توجهطلب نیستند.
آنها ترجیح میدهند در سکوت فعالیتهای انسانها را زیر نظر بگیرند.
به همین دلیل بسیاری از صاحبانشان به شوخی آنها را «بازرسان جنگل» مینامند.

شاید عجیبترین ویژگی گربه جنگلی نروژی، تضاد میان ظاهر و شخصیت آن باشد.
بدن عضلانی، صورت مثلثی، دم بسیار بزرگ و چشمان نافذ آن باعث میشود شبیه یک سیاهگوش کوچک یا یک شکارچی وحشی به نظر برسد.
اما در واقع، این گربه شخصیتی آرام، صبور و بسیار مهربان دارد.
همین ترکیب منحصربهفرد باعث شده است که به یکی از محبوبترین نژادهای گربه در جهان تبدیل شود.
گربه جنگلی نروژی موجودی است که برای بقا در جنگلهای یخزده شمال اروپا تکامل یافته، اما در عین حال به یک همراه خانگی فوقالعاده دوستداشتنی نیز تبدیل شده است.