راز بقا: در پدیدهای شگفتانگیز که نگاه دانشمندان را به خود جلب کرده، گروهی از اورکاها (نهنگهای قاتل) مشاهده شدهاند که با استفاده از جلبکهای دریایی، به یکدیگر ماساژ میدهند. این رفتار عجیب و در عین حال جذاب، نهتنها نشان از سطح بالای هوش این جانوران دارد، بلکه ممکن است حاکی از وجود روابط اجتماعی پیچیده در میان آنها باشد.
به گزارش راز بقا، جمعیت جنوبی اورکاها که در دریای سالیش (واقع در مرزهای آمریکا و کانادا) زندگی میکنند، پیشتر به دلیل رفتار خاص و شوخطبعانهشان در گذاشتن ماهی قزلآلا روی سر (کلاه ماهی!) مشهور شده بودند. اما اکنون، آنها با نمایش رفتاری کاملاً تازه، شگفتی بیشتری آفریدهاند.

در ویدیوهای هوایی ثبتشده با پهپاد، دیده شده که اورکاها ساقههایی از جلبک دریایی بلند و نرمی به نام بولکلپ را جدا کرده و آن را بین بدن خود و یک نهنگ دیگر فشار میدهند. آنها سپس با حرکت بدن خود، این جلبک را بینشان جابهجا میکنند؛ رفتاری که گاهی چند ثانیه و گاهی تا ۱۵ دقیقه ادامه دارد.
دانشمندان این رفتار را آلوجلبکی (allokelping) نامگذاری کردهاند. به گزارش راز بقا این نخستینبار است که در میان پستانداران دریایی، استفاده از ابزاری که توسط خود جانور ساخته شده برای یک تعامل دوطرفه ثبت میشود.
برای مطالعه بیشتر بخوانید:
رازی که باید بدانید؛ دلیل پریدن نهنگها از آب چیست؟

به گفته کارشناسان، این رفتار ممکن است دلایل مختلفی داشته باشد:
نظافت بدن و دفع پوست مرده
کاهش استرس و بهبود روان
تقویت روابط اجتماعی
جالب اینکه اورکاهایی که بیشتر پوست مرده روی بدنشان داشتند، بیشتر به این رفتار میپرداختند. همچنین این ماساژ دریایی بیشتر میان نهنگهایی انجام میشد که نسبت فامیلی نزدیک یا سن مشابه داشتند.
نهنگهای قاتل حیواناتی بسیار اجتماعی و هوشمند هستند. مشاهده چنین رفتارهایی، آن هم به صورت خودآگاه و گروهی، نشان میدهد که آنها ممکن است از احساسات پیچیدهای مانند لذت، ارتباط عاطفی و حتی حس بازیگوشی برخوردار باشند.
به گزارش راز بقا یکی از متخصصان میگوید: «شاید دلیل این رفتار فقط یک چیز باشد: احساس خوب. همانطور که ما انسانها هم گاهی فقط برای حال خوب، به ماساژ یا نوازش متوسل میشویم.»

جمعیت جنوبی اورکاها تحت حفاظت قانون گونههای در معرض انقراض ایالات متحده قرار دارد و در حال حاضر فقط ۷۳ عضو زنده از آنها باقی مانده است. این یعنی هر رفتار فرهنگیای که از آنها دیده میشود، در معرض نابودی است.
«اگر این جمعیت از بین برود، تنها جانوران نیستند که از دست میروند، بلکه یک جامعه فرهنگی کامل از بین میرود. ممکن است دیگر هرگز چنین رفتارهایی را نبینیم.»
به گزارش راز بقا رفتار گذاشتن ماهی روی سر که پیشتر در همین جمعیت دیده شده بود، هنوز هم معماست. اما شاید، همانطور که برخی گمان میکنند، صرفاً یک بازی یا شوخی دریایی بین اورکاها باشد.