گودال بهشتی؛ یک چاله بی‌انتها با ۶۶۲ متر عمق شناسایی شده که روی دیواره‌های آن یک جنگل آویزان وجود دارد و موجودات ناشناخته در آن زندگی می‌کنند

راز بقا: گودال بهشتی یا فروچاله ژائوژای تیانکنگ (Xiaozhai Tiankeng) که به «چاله آسمانی ژائوژای» نیز معروف است، بزرگ‌ترین چاله‌ی طبیعی جهان است و در شهرستان فنگجی، در استان چونگ‌کینگ چین واقع شده است. 

به گزارش راز بقا، این دهانه به دلیل عمق شگفت‌انگیز و ابعاد عظیم خود، یکی از شگفتی‌های طبیعی است که دانشمندان، ماجراجویان و گردشگران را مجذوب خود کرده است. واژه‌ی «تیانکنگ» به‌معنای «چاله‌ی آسمانی» است و نامی است که هم حس احترام و هم حس رمز و راز را القا می‌کند.

برخلاف چاله‌های معمولی که اغلب سطحی و کم‌عمق هستند، ژائوژای تیانکنگ به‌طور عمودی به اعماق زمین فرو می‌رود و اکوسیستم منحصربه‌فردی ایجاد می‌کند و شکل‌های زمین‌شناسی فوق‌العاده‌ای را به نمایش می‌گذارد.

شکل‌گیری زمین‌شناسی و ساختار

به گزارش راز بقا، گودال بهشتی حدود ۶۶۲ متر عمق، ۵۱۱ متر عرض در بالاترین قسمت و ۶۲۶ متر طول دارد و به‌عنوان یک حفره‌ی عظیم عمودی شناخته می‌شود. ایجاد آن نتیجه‌ی فرایند‌های کارستی است؛ یعنی آب باران کمی اسیدی طی میلیون‌ها سال سنگ آهک محلول را حل کرده و این چاله را شکل داده است. 

برخلاف چاله‌های معمولی، گودال بهشتی دارای ساختار پلکانی است و در دیواره‌های آن چندین لبه و صخره دیده می‌شود. این شگفتی زمین‌شناسی با شبکه‌ای از رودخانه‌ها و غار‌های زیرزمینی در ارتباط است که همچنان شکل‌دهنده‌ی آن هستند. 

دانشمندان بر این باورند که ساختار پیچیده‌ی این دهانه نتیجه‌ی ترکیب فرایند‌های فروریختن و فرسایش است و آن را به ویژگی‌ای پویا و در حال تحول تبدیل کرده است.

تنوع زیستی و میکرو اقلیم

به گزارش راز بقا، یکی از جذاب‌ترین ویژگی‌های گودال بهشتی، میکرو اقلیم منحصر‌به‌فرد آن است. این چاله آن‌قدر عمیق است که نور خورشید به‌طور نامنظم به پایین می‌رسد و شرایط متفاوتی از بالای دهانه تا کف آن ایجاد می‌کند. این شرایط به رشد گیاهان متنوع منجر شده است، از جمله پوشش‌های گیاهی نیمه‌گرمسیری که در کف چاله رشد می‌کنند و با پوشش اطراف فلات تفاوت دارند. 

برای مطالعه بیشتر بخوانید:

غار سرخ اسپانیا؛ مهمترین غار جهان که قبر یک زن ۱۸ هزار ساله با رنگ قرمز در آن کشف شد

غار جادوگر بل؛ غاری مرموز و تسخیر شده که صدا‌ی خنده و گریه از آن می‌آید و دمای غار به صورت ناگهانی تغییر می‌کند

علاوه بر این، چاله محیطی امن برای حیوانات مختلف از جمله پرندگان، حشرات و دوزیستان فراهم کرده است. انزوا و عایق بودن این محیط باعث شده که به آزمایشگاهی طبیعی برای مطالعه‌ی تکامل گونه‌ها، سازگاری و تعاملات اکولوژیکی تبدیل شود. پژوهشگران همچنان گونه‌هایی را کشف می‌کنند که فقط در این اکوسیستم عمودی رشد می‌کنند و اهمیت اکولوژیکی این دهانه را برجسته می‌کنند.

اکتشاف و تعامل انسان

به گزارش راز بقا، اکتشاف گودال بهشتی به دلیل عمق زیاد و دیواره‌های صخره‌ای، چالش‌های فوق‌العاده‌ای دارد. ماجراجویان و غارنوردان حرفه‌ای معمولاً از طناب، نردبان و تجهیزات صخره‌نوردی برای رسیدن به کف چاله استفاده می‌کنند. با وجود این دشواری‌ها، این مکان به جاذبه‌ای محبوب گردشگری طبیعی تبدیل شده و بازدیدکنندگان را به دیدن یکی از دراماتیک‌ترین ویژگی‌های زمین‌شناسی جهان جذب می‌کند. 

مقامات محلی برای ایجاد تعادل بین گردشگری و حفاظت از محیط، زیرساخت محدودی از جمله سکوی مشاهده و تور‌های راهنمایی شده ایجاد کرده‌اند. ژائوژای تیانکنگ همچنان الهام‌بخش مطالعات علمی و احترام فرهنگی است و در مستند‌ها و رسانه‌های گردشگری به‌عنوان نمادی از قدرت و رمز و راز طبیعت جهان به نمایش گذاشته می‌شود. 

عجیب‌ترین ویژگی‌های گودال بهشتی

به گزارش راز بقا، گودال بهشتی تنها یک شگفتی زمین‌شناسی نیست، بلکه منبع پدیده‌های عجیب و شگفت‌انگیز نیز هست. برای مثال، این چاله اثر تونل باد طبیعی ایجاد می‌کند؛ جریان‌های هوا داخل چاله به دلیل اختلاف دما بین بالا و پایین و شیب عمودی می‌توانند با سرعت بالا حرکت کنند و باعث ایجاد الگو‌های هوایی محلی شوند که مه‌های ناگهانی و ابر‌هایی را تولید می‌کند که از اعماق بالا می‌آیند و منظره‌ای تقریباً فرازمینی ایجاد می‌کنند. 

یکی دیگر از شگفتی‌ها پدیده‌ی صوتی است: صدا‌ها به دلیل شکل نامنظم و ساختار پلکانی، به‌طور غیرمنتظره بازتاب می‌کنند و گاهی صدا‌ها بزرگ‌تر یا تحریف‌شده به نظر می‌رسند. کاشفان از این «صدای توخالی» که گویی از هیچ‌جا می‌آید یاد می‌کنند و به شهرت رمزآلود چاله می‌افزاید. 

علاوه بر این، چاله دارای چندین لبه‌ی پلکانی پوشیده از گیاهان سرسبز است که از بالا شبیه «جنگل آویزان» به نظر می‌رسد، ویژگی‌ای که در سایر چاله‌های جهان به ندرت دیده می‌شود.

شاید عجیب‌ترین ویژگی این باشد که کف چاله همواره مرطوب باقی می‌ماند، حتی با وجود تغییرات فصلی بارندگی. رودخانه‌های زیرزمینی سطح پایین را تغذیه می‌کنند و باعث می‌شوند زندگی گیاهی و حیوانی در تمام طول سال ادامه یابد. 

برخی دانشمندان حتی فرض می‌کنند که ممکن است گودال بهشتی میکروارگانیسم‌های ناشناخته‌ای داشته باشد که به شرایط خاص آن سازگار شده‌اند و می‌توانند سرنخ‌هایی درباره‌ی بقا در محیط‌های افراطی و اکوسیستم‌های زیرزمینی ارائه دهند. مجموع این ویژگی‌ها، گودال بهشتی را نه تنها به بزرگ‌ترین چاله‌ی طبیعی جهان بلکه به یکی از اسرارآمیزترین شگفتی‌های طبیعی زمین تبدیل کرده است.